{"id":10761,"date":"2014-06-08T08:19:32","date_gmt":"2014-06-08T12:19:32","guid":{"rendered":"http:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/?p=10761"},"modified":"2014-06-08T08:19:32","modified_gmt":"2014-06-08T12:19:32","slug":"le-temps-realite-universelle","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/?p=10761","title":{"rendered":"Le temps, r\u00e9alit\u00e9 universelle ?"},"content":{"rendered":"<p><!--[if gte mso 9]><xml>\n <o:OfficeDocumentSettings>\n  <o:AllowPNG\/>\n  <o:TargetScreenSize>1024x768<\/o:TargetScreenSize>\n <\/o:OfficeDocumentSettings>\n<\/xml><![endif]--><\/p>\n<p><!--[if gte mso 9]><xml>\n <w:WordDocument>\n  <w:View>Normal<\/w:View>\n  <w:Zoom>0<\/w:Zoom>\n  <w:HyphenationZone>21<\/w:HyphenationZone>\n  <w:PunctuationKerning\/>\n  <w:ValidateAgainstSchemas\/>\n  <w:SaveIfXMLInvalid>false<\/w:SaveIfXMLInvalid>\n  <w:IgnoreMixedContent>false<\/w:IgnoreMixedContent>\n  <w:AlwaysShowPlaceholderText>false<\/w:AlwaysShowPlaceholderText>\n  <w:Compatibility>\n   <w:BreakWrappedTables\/>\n   <w:SnapToGridInCell\/>\n   <w:WrapTextWithPunct\/>\n   <w:UseAsianBreakRules\/>\n   <w:DontGrowAutofit\/>\n  <\/w:Compatibility>\n <\/w:WordDocument>\n<\/xml><![endif]--><!--[if gte mso 9]><xml>\n <w:LatentStyles DefLockedState=\"false\" LatentStyleCount=\"156\">\n <\/w:LatentStyles>\n<\/xml><![endif]--><!--[if gte mso 10]>\n\n\n<style>\n \/* Style Definitions *\/\n table.MsoNormalTable\n\t{mso-style-name:\"Tableau Normal\";\n\tmso-tstyle-rowband-size:0;\n\tmso-tstyle-colband-size:0;\n\tmso-style-noshow:yes;\n\tmso-style-parent:\"\";\n\tmso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;\n\tmso-para-margin:0cm;\n\tmso-para-margin-bottom:.0001pt;\n\tmso-pagination:widow-orphan;\n\tfont-size:10.0pt;\n\tfont-family:\"Times New Roman\";\n\tmso-ansi-language:#0400;\n\tmso-fareast-language:#0400;\n\tmso-bidi-language:#0400;}\n<\/style>\n\n\n<![endif]--><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpFirst\"><strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\"><span style=\"font-size: 14.0pt; line-height: 115%;\">Le temps, r\u00e9alit\u00e9 universelle ?<\/span><\/strong><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"text-align: center;\" align=\"center\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"color: #800000;\"><em>\u00a0<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-thumbnail wp-image-10396\" title=\"photo Michel Frankland 2\" src=\"http:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/photo-Michel-Frankland-2-134x107.jpg\" alt=\"\" width=\"134\" height=\"107\" \/>Par Michel Frankland\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <br \/><\/em><\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"> Y a-t-il notion plus universelle et partout identique que le temps ? Vraiment\u2026<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Une analyse plus pouss\u00e9e fera appara\u00eetre la fausset\u00e9 de cette affirmation superficielle.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">Vous croyez que vous \u00eates devant un de ces articles abstraits sans r\u00e9elle interf\u00e9rence avec la r\u00e9alit\u00e9 quotidienne\u2026 <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">D\u00c9TROMPEZ-VOUS<\/strong> ! La conception du temps d\u00e9termine notre relation avec l\u2019espace, la mati\u00e8re et, ultimement, avec la fabrique m\u00eame de la soci\u00e9t\u00e9.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Einstein avait en effet \u00e9tabli la relation intime de l\u2019espace-temps.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\"> D\u00e8s qu\u2019on mentionne Einstein, on songe \u00e0 la relativit\u00e9 du temps.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>L\u2019espace-temps se transforme \u00e0 des vitesses vertigineuses.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Mais on se dit que pour nous autres, dans l\u2019exp\u00e9rience humaine, sur le plancher des vaches,<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>\u00e0 des vitesses exc\u00e9dant rarement celle du taureau, le temps est le m\u00eame pour tous. Erreur !<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Nous \u00e9tudierons<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>les diff\u00e9rences de conception du temps selon les groupes linguistiques.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Partons de notre exp\u00e9rience.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0\u00a0 <\/span>Comparons <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">comment l\u2019anglais et le fran\u00e7ais g\u00e8rent le temps<\/strong>.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">La notion de temps en fran\u00e7ais r\u00e9sulte d\u2019une construction parfaitement logique de l\u2019esprit. Le temps y est divis\u00e9 en trois parties, pass\u00e9, pr\u00e9sent et futur. Chacune de ses divisions se trouve aussi divis\u00e9e en deux. Puis encore en deux pour le pass\u00e9. <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>Soit la<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>construction suivante\u00a0:<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<table class=\"MsoNormalTable\" style=\"border-collapse: collapse; border: none; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; mso-yfti-tbllook: 1184; mso-padding-alt: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-border-insideh: .5pt solid windowtext; mso-border-insidev: .5pt solid windowtext;\" border=\"1\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<tbody>\n<tr style=\"mso-yfti-irow: 0; mso-yfti-firstrow: yes; height: 159.3pt;\">\n<td style=\"width: 73.3pt; border: solid windowtext 1.0pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; height: 159.3pt;\" valign=\"top\" width=\"122\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">pass\u00e9 en actualisation\u00a0:<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>imparfait <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 73.15pt; border: solid windowtext 1.0pt; border-left: none; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; height: 159.3pt;\" valign=\"top\" width=\"122\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">conditionnel\u00a0:<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">futur dans le pass\u00e9<\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 146.35pt; border: solid windowtext 1.0pt; border-left: none; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; height: 159.3pt;\" valign=\"top\" width=\"244\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">pr\u00e9sent g\u00e9n\u00e9ral<\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 146.35pt; border: solid windowtext 1.0pt; border-left: none; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; height: 159.3pt;\" valign=\"top\" width=\"244\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpLast\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">futur g\u00e9n\u00e9ral<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"mso-yfti-irow: 1; mso-yfti-lastrow: yes;\">\n<td style=\"width: 73.3pt; border: solid windowtext 1.0pt; border-top: none; mso-border-top-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;\" valign=\"top\" width=\"122\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpFirst\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Pass\u00e9 r\u00e9volu \/ le pass\u00e9 du pass\u00e9 r\u00e9volu\u00a0: le + q.parfait<\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 73.15pt; border-top: none; border-left: none; border-bottom: solid windowtext 1.0pt; border-right: solid windowtext 1.0pt; mso-border-top-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;\" valign=\"top\" width=\"122\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">pass\u00e9 simple<\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 146.35pt; border-top: none; border-left: none; border-bottom: solid windowtext 1.0pt; border-right: solid windowtext 1.0pt; mso-border-top-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;\" valign=\"top\" width=\"244\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">pr\u00e9sent en actualisation<\/p>\n<\/td>\n<td style=\"width: 146.35pt; border-top: none; border-left: none; border-bottom: solid windowtext 1.0pt; border-right: solid windowtext 1.0pt; mso-border-top-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-left-alt: solid windowtext .5pt; mso-border-alt: solid windowtext .5pt; padding: 0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;\" valign=\"top\" width=\"244\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpLast\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">futur imm\u00e9diat \/ futur du futur imm\u00e9diat\u00a0: futur ant\u00e9rieur<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpFirst\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Prenons un exemple simple\u00a0: le verbe marcher. Conjuguons-le selon ses huit cases.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">J\u2019avais march\u00e9 \/ j\u2019ai march\u00e9<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Je marchais<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Je marchai<br \/> Je marcherais<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Je marche (action concr\u00e8te, actuelle de l\u2019acte de marcher)<br \/> je marche (notion g\u00e9n\u00e9rale\u00a0: je marche vers une meilleure compr\u00e9hension de la soci\u00e9t\u00e9)<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Je vais marcher (dans quelques minutes, quelques jours) \/ j\u2019aurai march\u00e9 (J\u2019aurai march\u00e9 jusqu\u2019au village dans 20 minutes)<br \/> Je marcherai<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">Bref, le fran\u00e7ais <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">s\u2019installe dans le pr\u00e9sent<\/strong> et classe en cons\u00e9quence les diverses modalit\u00e9s temporelles \u00e0 sa gauche et \u00e2 sa droite.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Chacune de ces trois divisions chronologiques se trouve elle-m\u00eame divis\u00e9e en deux afin de distinguer deux moments fondamentaux dans chacune d\u2019elles.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Les nuances temporelles sont \u00e9tablies du pass\u00e9 le plus recul\u00e9 au futur le plus abstrait\u00a0: le pr\u00e9sent en est l\u2019\u00e9quilibre. Il en ressort une langue logique et claire.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Les langues anglo-saxonnes con\u00e7oivent le temps autrement. D\u00e9gageons<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>la diff\u00e9rence fondamentale avec la conception de <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>la perspective fran\u00e7aise.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">Ces langues divisent le temps non en trois, mais en <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">deux<\/strong>. Il y a <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">un pass\u00e9 et un non-pass\u00e9<\/strong>. Le non-pass\u00e9 couvre le pr\u00e9sent et le futur. Dans la perspective anglo-saxonne, le pr\u00e9sent<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>et le futur forment un <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">continuum<\/strong>. <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>C\u2019est tr\u00e8s exactement \u00e0 cause de cette conception sous-jacente que le futur se construit avec un auxiliaire. <span style=\"mso-ansi-language: EN-CA;\" lang=\"EN-CA\">He will walk. <\/span>I shall walk. L\u2019anglais utilise un auxiliaire qui traduit la volont\u00e9. J\u2019ai la volont\u00e9<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>d\u2019aller. L\u2019allemand n\u2019a pas plus de futur : Ich verde gehen (litt\u00e9ralement : je deviens y aller. Soit\u00a0: je suis en devenir, plus ou moins \u00e9loign\u00e9, avec l\u2019action infinitive d\u2019aller).<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Ainsi, vous entendrai <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>quelquefois\u00a0: \u00abDid you win ?\u00bb, mais aussi\u00a0: \u00abHave you been winning ?\u00bb \u00c9tais-tu dans un continuum pr\u00e9sent-futur dans le pass\u00e9 en train d\u2019exercer l\u2019action de gagner ?<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Reprenons le m\u00eame sch\u00e9ma qu\u2019en fran\u00e7ais, mais appliqu\u00e9 cette fois \u00e0 l\u2019anglais\u00a0:<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">I had walked\u2026 <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>mais les anglophones, tout en comprenant, ajouteront\u00a0: \u00abIt\u2019s not colloquial.\u00bb C\u2019est \u2013\u00e0-dire\u00a0: je comprends, mais le g\u00e9nie de la langue anglaise appellerait plus naturellement\u00a0: I had been walking. Parce que justement le pr\u00e9sent-futur y forme un ensemble \u2013 un continuum, comme d\u00e9fini plus haut.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Alors qu\u2019en fran\u00e7ais, le locuteur s\u2019installe dans le pr\u00e9sent et segmente les p\u00e9riodes chronologiques en fonction de cette position centrale, les langues anglo-saxonnes<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>\u00abglissent\u00bb pour ainsi dire sur le temps.<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Les diverses instances de celui-ci se trouvent alors naturellement inter-reli\u00e9es. Ainsi, l\u2019\u00e9quivalent anglais de j\u2019avais march\u00e9 se situe <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">naturellement<\/strong><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">en relation avec une autre action de ce m\u00eame tout chronologique<\/strong>. Bref, le fran\u00e7ais est une langue d\u2019analyse alors que l\u2019anglais est une langue de r\u00e9cit. <span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span>Ou, formul\u00e9<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>autrement\u00a0: le fran\u00e7ais d\u00e9crit l\u2019\u00eatre alors que l\u2019anglais d\u00e9crit l\u2019\u00e9v\u00e9nement, le devenir. C\u2019 est la langue du participe pr\u00e9sent.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Compl\u00e9tons le tableau pour l\u2019anglais\u00a0:<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"mso-ansi-language: EN-CA;\" lang=\"EN-CA\">I had been walking<br \/> I have been walking<br \/> I walked (le pass\u00e9 simple forme une exception, justifiable en ce qu\u2019il s\u2019agit d\u2019un temps <span style=\"mso-tab-count: 1;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/span><span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0<\/span><br \/> <span style=\"mso-tab-count: 1;\">\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/span><span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>instantan\u00e9)<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">I would walk : encore ici, le temps<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>est form\u00e9 avec un verbe servant d\u2019auxiliaire. La condition n\u2019est pas marqu\u00e9e par le verbe lui-m\u00eame, mais par l\u2019auxiliaire. En d\u2019autres mots, non par la morphologie, mais par la construction de la phrase.<br \/> I am walking<br \/> I walk<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Au futur, l\u2019anglais emploie plut\u00f4t \u00abwill\u00bb que \u00abshall\u00bb. Parce que le futur implique une <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">volont\u00e9<\/strong> de s\u2019ins\u00e9rer dans l\u2019action. Elle n\u2019a pas encore eu lieu ; elle demande un effort.<br \/> I will be walking (in a few minutes, in a few days)<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"mso-ansi-language: EN-CA;\" lang=\"EN-CA\">I will walk<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"mso-ansi-language: EN-CA;\" lang=\"EN-CA\">I will have walked<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>(ou : I will have been walking), selon que l\u2019on consid\u00e8re le r\u00e9sultat ou l\u2019action elle-m\u00eame.<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"mso-ansi-language: EN-CA;\" lang=\"EN-CA\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">Dans le prochain article, nous verrons <strong style=\"mso-bidi-font-weight: normal;\">les cons\u00e9quences sociales \u00e9tonnantes<\/strong> qui d\u00e9coulent de ces visions divergentes du temps.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpLast\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<script type=\"text\/javascript\">\n\nvar addthis_config = {\"data_track_clickback\":false,\"data_track_addressbar\":false,\"data_track_textcopy\":false};\n<\/script><script type=\"text\/javascript\" src=\"\/\/s7.addthis.com\/js\/250\/addthis_widget.js#pubid=f084fdfbcefba74c78dfad3bbc873ffd\"><\/script>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpFirst\"><span style=\"font-size: 14.0pt; line-height: 115%;\">Le temps, r\u00e9alit\u00e9 universelle ?<\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"text-align: center;\" align=\"center\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"><span style=\"color: #800000;\">\u00a0Par Michel Frankland\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/span><\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\"> Y a-t-il notion plus universelle et partout identique que le temps ? Vraiment\u2026<span style=\"mso-spacerun: yes;\">\u00a0 <\/span>Une analyse plus pouss\u00e9e fera appara\u00eetre la fausset\u00e9 de cette affirmation superficielle.<\/p>\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; mso-add-space: auto;\">\n<p class=\"ParagraphedelisteCxSpMiddle\" style=\"margin-left: 0cm; text-align: justify;\">Vous croyez que vous &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-10761","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-accueil"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10761","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10761"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10761\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10770,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10761\/revisions\/10770"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10761"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10761"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lecarrefourdesopinions.ca\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10761"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}